Sanskrit Made Simple

Posts

Showing posts with the label Essays

मम प्रियः खगः - शुकः। Sanskrit Essay On My Favourite Bird Parrot |

April 02, 2020

मम प्रियः खगः - शुकः। आ शु शब्दस्य अन्तेन क लायाः प्रथमेन च। विहगो यो भवेत्तस्य वर्णं शीघ्रं निवेदय॥ कः एषः खगः ? एषः शुकः। अस्माकं गृहसड्कुले नैके खगाः दृश्यन्ते। तेषु मम प्रियः खगः शुकः। तस्य वर्णः हरितः चज्चूः च रक्ता। सः वृक्षस्य कोटरे निवसति। आकाशे स्वेच्छया विहरति। सः मरीचिकाः बीजपूरफलं च खादति। दाडिमं शुकाय अतीव रोचते।सः ‘विठू विठू’ इति वदति मधुरं गायति च। शुकः मनुष्यशब्दानाम् अनुकरणमपि करोति। यथा वयं वदामः तथैव सः रटति। सः अतीव मनोहारी। अहं शुकाय स्पृहयामि।

मम प्रियः कविः - कालिदासः। Sanskrit essay on my favourite poet Kalidas

March 25, 2020

मम प्रियः कविः - कालिदासः। पुरा कवीनां गणनाप्रसड्गे कनिष्ठिकाधिष्ठित कालिदासः। अद्यापि तत्तुल्यकवेरभावात् अनामिका सार्थवती बभूव॥ संस्कृतसाहित्ये सर्वेषु कविषु रसिकप्रियः‌‌ कविः कालिदासः। मम अपि प्रियः कविः कालिदासः। कालिदेव्ययाः प्रसादेन एषः काव्यप्रतिभां लब्धवान् इति किंवदन्ती प्रचलति। तस्मात् कालिदासः इति तस्य नाम अभवत्। कालिदासेन त्रीणि नाटकानि रचितानि। तस्य 'अभिज्ञानशाकुन्तलम्' एतत् नाटकं विश्वप्रसिद्धम्। तस्य 'मेघदूतम्' एतत् खण्डकाव्यं संस्कृतसाहित्ये विराजते। कालिदास: ‘रघुवंशं’ तशा ‘ कुमारमम्भवम्’ एते द्ववे महाकाव्ये अरचयत्। अतः सः महाकविः इति उपाधिना विभूषितः। ततः दीपशीखा-कालिदासः इति तस्य ख्यातिः अभवत् । सः उपमालड्काररचने निपुणः आसीत्। अतः ‘ उपमा कालिदासस्य’ इति उक्तिः तस्य विषये प्रसिद्धा। Drawn by Siddhi Pophale

मम प्रियः खगः - मयूर:। Sanskrit essay on my favourite bird peacock |

March 25, 2020

मम प्रियः खगः - मयूर:। नृत्यति वृष्टौ, केकां कृत्वा। हरति मानसं चित्रकलापः॥ वदत वदत रे कोऽयं पक्षी ? अयमस्ति मयूरः मयूरः॥ भारतस्य राष्ट्रखगः मयूरः वर्तते। सः सर्वेषु खगेषु सुन्दरतमः खगः। स: सरस्वत्याः च शिवपुत्रस्य कुमारस्य वाहनम् आस्ति। मयूरः नीलकण्ठः। तस्य नीलः वर्णः चित्ताकर्षकः। अतीव रमणीयः तस्य पिच्छकानां कलापः। मेघा: तस्य मित्राणि। यदा गगने मेघा: गर्जान्ति तदा सः पुच्छसम्भारं प्रसार्य नृत्यति | एतद् नृत्यं दर्शनीयं खलु। तस्य कूजनं केका तस्य मस्तके शिखा विराजते। अत: केकी, शिखी मयूरस्य अन्यानि नामानि।

मम प्रिया भाषा - संस्कृतम् । Essay on Sanskrit language in Sanskrit |

March 23, 2020

मम प्रिया भाषा - संस्कृतम् । भाषासु मुख्या मधुरा दिव्या गीर्वाणभारती ।। यद्यपि मराठीभाषा मम मातृभाषा आस्ति तथापि संस्कृतभाषा एव मम प्रिया भाषा । संस्कृतभाषा विश्वे प्राचीनतमा । एषा भाषा देववाणी, देवभाषा, सुरवाणी इति नामाभिः अपि ख्याता । संस्कृतभाषा सर्वभारतीयभाषाणां जननी । एषा भाषा ज्ञानस्य महत् भाण्डारम् । एषा भाषा काव्यनाटकसुभाषितैः समृद्धा । संकृतभाषायां वेदपुराणादिग्रन्याः विविधशास्त्रग्रन्थाः च सन्ति । संस्कृतभाषायाः अध्ययनं संस्कृतिरक्षणार्थं संवर्धनार्थं च आवश्यकम् । एषा भाषा सङ्गणकयोग्या आस्ति इति सिद्धाम् । भारतीयसंस्कृतेः एकः प्रमुखः आधारः संस्कृतभाषा । अत: वदन्ति विद्वज्जनाः - " विना संस्कृतं नैव संस्कृतिः ।" संस्कृतं ये प्रशंसन्ति ये प्रशंसन्ति संस्कृतिम् । स्वदेशं ये च शंसान्ति धन्यं जीवन्ति ते नराः ।।